
به گزارش رتبه آنلاین از افتانا (پایگاه خبری امنیت فناوری اطلاعات)، خبرها حاکی از آن است که تلگرام طلایی و هاتگرام متعلق به جمهوری اسلامی ایران است، اگرچه بسیاری از کاربران و کارشناسان فضای مجازی تاکنون چنین ادعایی میکردند، اما هیچ نهاد دولتی این ادعاها را تایید نکردهبود.
این در حالی است که به تازگی حجتالاسلام والمسلمین هادی صادقی، معاون فرهنگی قوه قضاییه، بیان کرد که تلگرام طلایی و هاتگرام، اطلاعات و کانالهای تلگرام را به صورت پالایششده در اختیار کاربران قرار میدهند و به نظر میرسد با این اظهار نظر، تلگرام طلایی و هاتگرام مورد تایید جمهوری اسلامی هستند.
به تازگی یکی از نمایندگان مجلس شورای اسلامی اظهار کرد: «تلگرام طلایی و هاتگرام قانونی بوده و مورد تایید جمهوری اسلامی هستند.»
ابوالفضل حسنبیگی، عضو کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس، گفت: «وزیر اطلاعات در ضیافت افطاری اعضای کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی و جمعی از نمایندگان مجلس عنوان کرد که تلگرام طلایی متعلق به جمهوری اسلامی است و ۲۵ میلیون عضو دارد و قانونی است.»
آماری که صحت آن جای تردید دارد. با این همه میزان نصب تلگرام طلایی و هاتگرام حاکی از آن است که استقبال خوبی از این دو نسخه کپی تلگرام شدهاست، اما به گفته کارشناسان، حریم خصوصی کاربران حفظ نشده و امنیت تلگرام طلایی و هاتگرام بسیار کمتر از تلگرام اصلی است.
این در حالی است که در میان تمامی شبکههای مجازی و پیامرسانهای جهانی، تلگرام از محبوبیت چشمگیری در میان کاربران ایرانی برخوردار شدهاست. مهمترین مزیت و دلیل اصلی محبوبیت تلگرام در میان ایرانیان، حفظ حریم خصوصی و امنیت این پیامرسان است، البته برخی از ادعاهای پاول دورف، مدیرعامل تلگرام از سوی کارشناسان رد شدهاست. یکی از آنها عدم قابلیت هککردن تلگرام است. با این همه مقاومت او در برابر دولتهایی که درخواست در اختیار گذاشتن اطلاعات کاربران تلگرامی خود را از دورف داشتند موجب شد هم او و هم تلگرام به محبوبیت چشمگیری دست یابند، بنابراین میتوان گفت کاربرانی که از هاتگرام و تلگرام طلایی استفاده میکنند از سیستم پالایش این دو پیامرسان کپی بیاطلاع بودهاند یا از مشکلات اتصال فیلترشکنها خسته شدهبودند.
فرصتی برای انتقال اطلاعات کاربران
معاون فرهنگی قوه قضاییه به تازگی عنوان کرده تلگرام طلایی و هاتگرام اگرچه مورد تایید بوده و اطلاعات را به صورت پالایش شده در اختیار کاربران اینترنتی قرار میدهند، اما موقتی هستند و در واقع برای برههای که کاربران اینترنتی کشورمان از تلگرام به پیامرسانهای داخلی کوچ میکنند تولید شدهاند و فرصتی در اختیار کاربران اینترنتی قرار میدهند تا اطلاعات خود را از تلگرام به دیگر سامانهها منتقل کنند.
حجتالاسلام والمسلمین هادی صادقی در حاشیه رونمایی از سامانه ملی صبر در پاسخ به پرسشی مبنی براینکه با وجود دستور مقام قضایی در مسدودسازی تلگرام همچنان امکان دسترسی به این پیامرسان از طریق دو نرمافزار هاتگرام و تلگرام طلایی وجود دارد، گفت: «این دو نسخه از تلگرام به تمام تلگرام دسترسی ندارند و کانالهای نامناسب را فیلتر میکنند. به همین منظور دسترسی کاربران در این تلگرام طلایی و هاتگرام پالایش شدهاست.»
وی افزود: «به هر روی ما در دوره گذار از تلگرام به سوی پیامرسانهای داخلی هستیم و مردم بهتدریج از تلگرام کوچ میکنند، بنابراین باید به کاربران اینترنتی کشورمان فرصت دهیم تا بتوانند اطلاعات خود را به دیگر سامانهها منتقل کنند.»
دسترسی محدود بدون نیاز به فیلترشکن
به گفته کارشناسان امنیت سایبری، تلگرام طلایی و هاتگرام که از سوی دولت ارائه شدهاند فیلتر نیستند، اما دسترسی به برخی از کانالهای تلگرام در آن مسدود شده و بهطور کلی از امنیت تلگرام اصلی برخوردار نیستند. شایان عرفانیان، کارشناس امنیت سایبری در این مورد گفت: «کلیات تلگرام طلایی و هاتگرام مانند موبوگرام است. برای ایجاد تلگرام طلایی و هاتگرام از همان APIهای تلگرام استفاده شدهاست، اما با اینکدینگهای مشخص و به همین دلیل پورتهای تلگرام طلایی و هاتگرام آزاد هستند. این دو نسخه از تلگرام از سوی جمهوری اسلامی ایران عرضه شدهاند.»
وی درباره حفظ حریم شخصی و امنیت کاربران اینترنتی در تلگرام طلایی و هاتگرام بیان کرد: «با توجه به اینکه کانالها و اطلاعات کاربران در تلگرام طلایی و هاتگرام بررسی میشوند حریم خصوصی کاربران اینترنتی در آنها رعایت نمیشود.»
عرفانیان تاکید کرد: «کاربران در تلگرام طلایی و هاتگرام از امنیتی مشابه با تلگرام برخوردار نیستند. بهطور کلی در میان نسخههای مختلفی که از تلگرام کپیبرداری و روانه بازار شدهاند تنها تلگرام و تلگرام ایکس ایمن هستند.»
وی درباره حضور ۲۵میلیون کاربر اینترنتی در تلگرام طلایی و هاتگرام بیان کرد: «این آمار صحیح نیست و اغراق بسیاری در آن شدهاست. با این همه آمارهای میزان نصب تلگرام طلایی و هاتگرام نشان از استقبال کاربران اینترنتی از این پیامرسانهای کپی دارد.»
این کارشناس امنیت سایبری افزود: «البته تلگرام طلایی فیلتر نیست و نیازی به اتصال پراکسیها و فیلترشکنها ندارد.»
عرفانیان درباره فیلترینگ تلگرام و نسخههای کپی آن گفت: «زمانی که فیلترینگ برای یک شبکه مجازی یا پیامرسان اجرا میشود برای تمامی نسخههای آن اجرا میشود، ولی میتوان برخی از برنامههای کپی آن مانند تلگرام طلایی و هاتگرام را مستثنی کرد. به این روش اصطلاحا گفته میشود فیلتر درونبرنامهای و برای تلگرام طلایی و هاتگرام استثنا در نظر گرفته شدهاست، اما در این دو نسخه نیز برخی از کانالهای تلگرامی فیلتر هستند.»
مالک پرمدعای تلگرام طلایی و هاتگرام
در همین حال برخی خبرنگاران سعی در دسترسی منابع تلگرام طلایی و هاتگرام کردند و یکی از خبرنگاران که ادعا میکند با مالک تلگرام طلایی و هاتگرام مصاحبه کردهاست بدون بیان نام مالک نوشت: «با شرکت مالک تلگرام طلایی حرف میزدم که فردی گوشی را برداشت و گفت: بفرمایید، گفتم: تلگرام طلایی و هاتگرام برای شماست؟ گفت: بله، گفتم چرا دو نسخه از تلگرام را ایجاد کردهاید؟ گفت: حتما صلاح دیدیم که دوتا داشتهباشیم. گفتم سوال نمیکنی من کی هستم، گفت: نه فرقی ندارد. گفتم: پس مشخص شد که پشت شما گرم است. بعد گفتم آماری که وزیر اطلاعات داده از کجا آورده که شما ۲۵ میلیون کاربر دارید و چرا وزیر اطلاعات باید این آمار را بدهد؟ گفت: وزیر کی چنین حرفی زده است؟ گفتم: سرچ کن همهجا منتشر شدهاست.»
سخن آخر اینکه تلگرام طلایی و هاتگرام از سوی جمهوری اسلامی ایران ارائه شدهاند تا در مدت کوچ کاربران از تلگرام به پیامرسانهای داخلی اطلاعات خود را در این سامانهها ثبت کنند. البته اگر این نسخههای تلگرام مورد استقبال واقع شدهباشند، این امر به معنای کوچ کاربران به پیامرسانهای داخلی نیست.